şənbə 18 aprel 2026 - 14:52
Hazırki müharibədə medianı tanımağın əhəmiyyəti

Hövzə | Müasir dövrdə müharibələr əvvəlcə insanların düşüncə müstəvisində və media üzərindən formalaşır. Koqnitiv müharibə cəmiyyətin düşüncə və davranışlarını hədəfə alır. Qeyd olunub ki, media savadlılığı, düzgün düşmən tanınması və milli birliyin qorunması saxta xəbərlər və süni qütbləşməyə qarşı əsas vasitədir.

Hövzə Xəbər Agentliyinin verdiyi məlumata görə, Elmi hövzələrin “Şübhələrə cavab və araşdırmalar mərkəzi” tərəfindən “şəhid Ayətullah Seyid Əli Xamenei və yeni rəhbər Seyid Müctəba Xamenei” mövzusunda “Pasox” (Cavab) internet (televiziyası) vasitəsilə hövzə alim və mütəxəssislərin iştirakı ilə müzakirələr keçirilib. Bu buraxılışda Höccətül-İslam vəl-müslimin Səid Əbdullahinin “Müasir müharibədə medianın tanınmasının əhəmiyyəti” mövzusunda çıxışında “şəhid Ayətullah Seyid Əli Xameneinin” təhlilinə toxunulub. Bildirilib ki, müasir dövrdə müharibə anlayışı yalnız hərbi sahə ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda yeni formatlarda, xüsusilə informasiya və media müstəvisində davam edir.

Müasir dövrdə koqnitiv müharibənin mahiyyət və əhəmiyyəti

Qeyd olunub ki, silahlı qüvvələr döyüş meydanında öz vəzifələrini yerinə yetirdiyi bir vaxtda, virtual məkan və sosial şəbəkələrdə də genişmiqyaslı mübarizə gedir. “Koqnitiv müharibə” düşmənin hədəf cəmiyyətin dörd əsas sütununu, o cümlədən dəyərlərini, inanclarını, düşüncələrini və nəhayət davranışlarını dəyişdirmək məqsədilə həyata keçirdiyi fəaliyyətlərin məcmusu kimi izah edilir.

Vurğulanıb ki, bu mübarizədə media bir silah funksiyasını yerinə yetirir və media savadlılığının əldə edilməsi klassik hərbi təlimlərlə müqayisədə daha mürəkkəb və həssas proses hesab olunur. Bu gün dünyada media sahəsindəki çağırışlar düşməni geri çəkilməyə məcbur etmək və insanların düşüncə və qəlbinə təsir göstərmək baxımından raket və pilotsuz uçuş aparatları kimi hərbi vasitələrdən daha təsirli rol oynayır. Qeyd edilib ki, güclü media imkanlarına malik olan tərəf öz məqsədlərinə nail olmaqda daha uğurlu olur.

Hazırki müharibədə medianı tanımağın əhəmiyyəti

Saxta xəbərlərin yayımlanması və həqiqətin təhrif olunması məqsədləri

Qeyd olunub ki, saxta xəbərlər və ya “feyk-nyus”lar iki əsas məqsədlə hazırlanır: Birincisi, qarşı tərəfin təhlil qabiliyyətini iflic etmək və insanların zehni düşüncə sistemini pozmaq, ikincisi isə hadisələrin həqiqi mahiyyətini aradan qaldırmaqdır. Tam qarşıdurma şəraitində təqdim olunan məlumatlar və narrativlər kəskin şəkildə ziddiyyətli xarakter alır.

Bildirilib ki, düşmən “İnternasional” kimi media platformalarından istifadə etməklə hadisələrin (məsələn, Kərbəla hadisəsi və ya Minab şəhərinin tam orta məktəbi insidenti) təqdimatını dəyişməyə, zalım və məzlum anlayışlarının yerini dəyişməyə çalışır. Eyni zamanda, supergüclərlə qarşıdurma ilə bağlı yönləndirici suallar vasitəsilə auditoriyanı öz mövqeyini qəbul etməyə sövq edir.

Cəmiyyətdə süni qütbləşmə və şəxsiyyətlərin hədəfə alınması üsulları

Qeyd olunub ki, düşmən İran cəmiyyətinin sosioloji xüsusiyyətlərini dərindən araşdıraraq, mövcud gizli ziddiyyətlərdən və köhnə problemlərdən məqsədli şəkildə istifadə edir. Yüksək vəzifəli şəxslərin, o cümlədən doktor Qalibafın guya xarici güclərlə danışıqlar apardığı barədə yalan məlumatların yayılması cəmiyyətdə süni qarşıdurma yaratmaq və hərbi-siyasi sahədə mühüm rol oynayan rəhbər şəxsləri zəiflətmək məqsədi daşıyır.

Vurğulanıb ki, bu tip media fəaliyyətləri əslində milli kadrların izlənməsi, onların fiziki və ya reputasiya baxımından hədəfə alınması üçün zəmin yaradır. Bu baxımdan, rəhbərliyin çağırışlarına uyğun olaraq daxili ixtilafların aradan qaldırılması və birliyin qorunması həyati əhəmiyyət daşıyır.

Müharibə şəraitində informasiya idarəçiliyi və narrativlərin formalaşdırılması

Bildirilib ki, media döyüş meydanının istiqamətini müəyyən edən əsas amillərdən biridir. Nümunə olaraq qeyd olunub ki, Hörmüz boğazı kimi həssas şəraitdə bəzi hərbi baş komandirlərin şəhid olması ilə bağlı məlumatların gec açıqlanması qüvvələrin ruh yüksəkliyinin qorunması və düşmənin bundan sui-istifadəsinin qarşısını almaq üçün taktiki zərurət olub. Qeyd olunub ki, düşmən itkiləri şişirtmək və komandirləri təhrik etməklə sahədə məlumat toplamağa çalışır. Bunun qarşılığında virtual məkanın düzgün və çevik idarə olunması, eləcə də “Cəbhə bizim, meydan sizin” kimi şüarlarla ictimai dəstəyin yönləndirilməsi müasir informasiya vasitələrindən səmərəli istifadənin göstəricisi kimi qiymətləndirilir.

Sosial media şəraitində ictimai davranış prinsipləri

Qeyd olunub ki, hakimiyyət tərəfindən düşmənin media alətlərinin (məsələn, “Instagram” və “Telegram”) məhdudlaşdırılması istiqamətində addımlar atıldığı bir şəraitdə, cəmiyyətin də üzərinə konkret vəzifələr düşür. İlk addım kimi hər hansı məlumatın qəbul edilməsi və ya paylaşılmasından əvvəl ən azı 24 saatlıq düşünmə və təhlil müddətinin saxlanılması vacib hesab olunur.

Bildirilib ki, vətəndaşlar etibarlı informasiya mənbələrini müəyyən etməli və yalnız izləyici toplamaq məqsədi güdən qeyri-rəsmi kanalların yaydığı şayiələrə etibar etməməlidirlər. Həmçinin vurğulanıb ki, Mədəniyyət və İrşad Nazirliyi və Milli Virtual Məkan Mərkəzi kimi qurumlar məlumatların dəqiq monitorinqini aparmalı və cəmiyyətin media savadlılığının artırılması istiqamətində sistemli fəaliyyət göstərməlidirlər.

Ərazi bütövlüyünün qorunması və media təsirlərinin neytrallaşdırılması

Vurğulanıb ki, müharibə şəraitində ərazi bütövlüyünün və milli suverenliyin qorunması əsas prioritetdir. Tarixi məsələlərin, o cümlədən Bəhreyn üzərində suverenlik kimi mövzuların gündəmə gətirilməsi strateji baxışın dərinliyini nümayiş etdirir. Qeyd olunub ki, saxta xəbərlərin ictimai sabitliyi pozmasına imkan verilməməli, düşmənin mövcud ziddiyyətlərdən istifadə edərək şübhə yaratmaq cəhdlərinin qarşısı qətiyyətlə alınmalıdır.

Radikalizmə qarşı inqilab düşüncəsi və rasional yanaşma

Bildirilib ki, ifrat yanaşmalardan uzaq durmaq və inqilab düşüncəsi çərçivəsində rasional xətti qorumaq əsas meyardır. Müxtəlif siyasi baxışların mövcudluğuna baxmayaraq, dövlət strukturlarının fasiləsiz fəaliyyət göstərdiyi, əhalinin ərzaq və yanacaq təminatında problem yaşanmadığı qeyd olunub. Süni şəkildə yaradılan qarşıdurma çağırışlarının, o cümlədən siyasi çevriliş iddialarının cəmiyyətin birliyini zəiflətməyə yönəldiyi vurğulanıb.

Mümkün ssenarilərə qarşı ümumi hazırlıq

Qeyd olunub ki, ictimai tədbirlərdə iştirakla yanaşı, bütün vətəndaşların, o cümlədən qadın və kişilərin müdafiə və təhlükəsizlik baxımından hazırlıqlı olması zəruridir. Hərbi biliklərin öyrənilməsi, ilkin tibbi yardım bacarıqlarının mənimsənilməsi və sosial dayanıqlığın artırılması vacib hesab olunur. Yeniyetmələrin müdafiə vasitələri ilə tanışlığı və real şəraitə uyğun hazırlanması da xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.

Mübarizənin nəticəsi və yekun ümid

Vurğulanıb ki, İmam Zamanın (ə.f) zühuruna inananlar ümidsizliyə qapılmır. Mövcud çətinliklərin aradan qalxacağı və ədalətin bərqərar olacağına inam ifadə olunur. Qeyd olunub ki, zülmə qarşı mübarizə, istismarçı qüvvələrin zəiflədilməsi və bölgədə xarici təsirlərin azalması gələcəkdə qələbə və ədalətli nizamın bərqərar olmasına zəminl yaradacaq.


Videonu izləmək və yükləmək üçün buraya daxil olun

Etiketlər

Rəyiniz

You are replying to: .
captcha