çərşənbə axşamı 2 iyun 2026 - 21:46
Qədir-Xum Şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xameneinin kəlamında

Şəhid Ayətullah Seyid Əli (r) Xameneinin baxışına görə, Qədir-Xum yalnız tarixi hadisə deyil, əksinə, siyasi İslam hakimiyyətinin davamını təmin edən və dini etiqadlarımızın ən mühüm təməl prinsiplərindən biri hesab olunan bir məsələdir.

Hövzə Xəbər Agentliyinin verdiyi məlumata görə, Qurani-Kərimin baxışı və Məsumların (ə) yanaşması əsasında Qədir-Xum hadisəsi yalnız tarixi bir hadisə kimi deyil, ümmətin vilayət yolunda sədaqətinin parlaq və möhkəm nişanəsi kimi dəyərləndirilməlidir. Belə ki, şəhid Ayətullah üzma Seyid Əli Hüseyni Xamenei də Qədir-Xumu İslamın siyasi hakimiyyətinin davamı kimi qiymətləndirərək, onun əhəmiyyəti və əzəmətinin izah olunmasının zəruriliyini vurğulamışdır.

"عیدالله الاکبر" 
“Allahın ən böyük bayramı” adlandırılan mübarək Qədir-Xum bayramı ərəfəsində şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xameneinin (r) Qədir-Xumun əzəməti və əhəmiyyəti, eləcə də din və məktəb təlimlərində vilayətin məqamının izah edilməsinin zərurəti barədə bəzi fikirlərinə nəzər salırıq.

Şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xamenei (r) İslam ümmətinin hidayət və hakimiyyət məsələsində vəzifəsinin Qədir-Xum hadisəsində müəyyənləşdirildiyini vurğulayaraq buyurmuşdur: “Qədir-Xum hadisəsi İslamın əzəmətinin və kamilliyinin nişanəsidir... Qədir-Xumda baş verən təyinat məsələsi sadəcə bir şəxsin təyin olunması deyil, bir meyarın və qaydanın müəyyən edilməsidir. Həzrət Peyğəmbər (s) ömrünün son aylarında imamət və vilayət prinsipini İslam ümməti üçün təsbit etdi.”

Şəhid Ayətullah Seyid Əli Xamenei başqa bir çıxışında bəşəriyyətin tarix boyu müxtəlif hakimiyyət formalarını sınaqdan keçirdiyini qeyd edərək bildirmişdir ki, İslam bu cür hakimiyyətləri, güc mərkəzli idarəçiliyi və hakimiyyətpərəstliyi qəbul etmir, əksinə imamət sistemini qəbul edir və bu prinsip Qədir-Xumda bəyan edilmişdir.

Şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xamenei (r) vurğulayıb: “Qədir-Xumun əhəmiyyəti yalnız Əmirəl-mömininin (ə) canişin təyin edilməsində deyil. Düzdür bu da mühüm məsələdir, lakin bundan daha mühümü odur ki, orada meyar və qayda müəyyən edildi. Məlum oldu ki, İslam cəmiyyətində monarxik hakimiyyətin mənası yoxdur, şəxsi hakimiyyətin mənası yoxdur, sərvət və zor gücünə əsaslanan hakimiyyətin mənası yoxdur, aristokrat hakimiyyətin mənası yoxdur, xalqa qarşı təkəbbür göstərən hakimiyyətin mənası yoxdur, mənfəət tələb edən və yalnız öz mənafeyini güdən hakimiyyətin mənası yoxdur, şəhvət və nəfs istəklərinə əsaslanan idarəçilik İslamda qəbul edilmir. Bu prinsip Qədir-Xumda təsbit edildi.

 Bu prinsip müəyyən edildikdən sonra “الْیَوْمَ یَئِسَ الَّذِینَ کَفَرُوا مِنْ دِینِکُمْ” (Bu gün kafirlər sizin dininizdən (dininizi yıxmaqdan) ümidlərini kəsdilər.) ayəsinin mənası gerçəkləşdi. Yəni düşmənlər artıq bu dinin yolunu dəyişdirə biləcəklərinə ümidlərini itirdilər. Çünki dinin yolu yalnız onun əsas nüvəsi dəyişdirildiyi zaman dəyişə bilər. Hakimiyyətin, idarəçiliyin və rəhbərliyin mərkəzi dəyişərsə, hər şey dəyişər.”

Şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xamenei (r) Qədir-Xum bayramı münasibətilə çıxışlarının birində vurğulayır: İslama tarixi baxış prizmasından yanaşdıqda və İslamın ilk dövrlərində baş vermiş hadisələri təhlil etdikdə, Qədir-Xum məsələsinin elə bir zərurət olduğu aydın olur ki, əgər planlaşdırıldığı şəkildə həyata keçirilsəydi, heç bir şübhə olmadan bəşər tarixinin istiqaməti dəyişərdi.

O həzrət daha sonra qeyd edir ki: Qədir-Xum məsələsi bir göstərici, meyar və ölçünün müəyyənləşdirilməsi məsələsidir. Müsəlmanlar dünyanın sonuna qədər bu meyarı öz qarşılarında saxlayaraq İslam ümmətinin ümumi hərəkət istiqamətini müəyyən edə bilərlər.

Şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xameneinin (r) tövsiyələrində diqqət çəkən mühüm məqamlardan biri budur ki, onun baxışına görə bu gün də İslam cəmiyyəti və xalqımız Qədir-Xuma və vilayət məsələsinə xüsusi diqqət yetirməlidir. Bu diqqət və həssaslıq onların doğru yolu itirməməsinə və düzgün istiqamətdə hərəkət etməsinə kömək edir.

O həzrət İslam ümmətinin birliyi və vəhdətinin qorunmasına böyük əhəmiyyət verərək buyurur: Əgər biz İslam birliyindən danışırıq və bu prinsip üzərində qətiyyətlə dayanırıqsa, heç kəs düşünməməlidir ki, bu mühüm, tərəqqipərvər, əsas və nicatverici İslami anlayış naminə vilayət və Qədir-Xum məfhumunu unudacağıq. Qədir-Xum məsələsi əsla unudulmamalıdır.

Şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xameneinin (r) Qədir-Xumun yaşadılması və onun mədəniyyətinin təzim olunmasına bu qədər təkid etməsinin səbəbini, yəqin ki, onun aşağıdakı fikrində axtarmaq olar: İslamı ictimai və siyasi məsələlərdən uzaqlaşdırmağa, onu yalnız fərdi və şəxsi həyat məsələləri ilə məhdudlaşdırmağa çalışanların, başqa sözlə, İslama sekulyar baxışla yanaşanların cavabı məhz Qədir-Xum məsələsidir.

Beləliklə, şəhid Ayətullah Seyid Əli Hüseyni Xameneinin baxışında Qədir-Xum yalnız tarixi bir hadisə deyil, İslamın siyasi və ictimai mahiyyətini qoruyan, vilayət prinsipini yaşadan və İslam ümmətinin gələcək yolunu müəyyənləşdirən əbədi bir meyardır.

Xəbərin sonu

Etiketlər

Rəyiniz

You are replying to: .
captcha