Hövzə Xəbər Agentliyinin tərcümə qrupunun verdiyi məlumata görə, Fransada Sarı jiletlilər etiraz aksiyalarının koordinatorları oktyabrın 17-də keçirilən etirazlardan sonra və yaşayış xərclərindən narazılığın artdığı bir vaxtda oktyabrın 24-də ikinci etiraz dalğasının təşkili üçün çağırış ediblər. Bu çağırışda Fransa Prezidenti Emmanuel Makronun istefası tələb olunur.
Oktyabrın 17-də keçirilən etiraz aksiyalarının təşkilatçıları olan Sarı jiletlilərin koordinatorları yaydıqları bəyanatla insanları oktyabrın 24-ü şənbə günü yeni etiraz aksiyaları keçirməyə dəvət ediblər. İkinci raund adlandırılan bu etiraz hərəkatının çağırış mətnində Fransa Prezidentinin istefası tələb olunub.
Koordinatorlar oktyabrın 24-də keçirilməsi planlaşdırılan aksiyaların xəritəsini də yayımlayıblar. Hazırda həmin xəritədə onlarla etiraz aksiyası qeydə alınıb.
Çağırışın müəlliflərinin bildirdiyinə görə, oktyabrın 17-də Fransanın müxtəlif bölgələrində 1700-dən çox etiraz aksiyasında 800 min nəfər iştirak edib. Etirazlar dairəvi yol qovşaqları, yanacaqdoldurma məntəqələri, yol ödəniş məntəqələri, eləcə də anbarlar və həmçinin neft emalı zavodları da daxil olmaqla, müxtəlif məkanlarda keçirilib.
Bu çağırış oktyabrın 18-i bazar günü Fransa Prezidenti Emmanuel Makronun çıxışına cavab olaraq yayımlanıb.
Polis zorakılığının pislənməsi
Çağırış mətnində iddia olunur ki, yürüş iştirakçıları hərəkətə başlamazdan əvvəl Parisdəki Respublika meydanı gözyaşardıcı qazla hədəfə alınıb. Strasburqda isə polis qüvvələri dinc etirazçılara hücum edib.
Çağırışın müəllifləri ağır xəsarət hallarına da diqqət çəkiblər. Onların bildirdiyinə görə, Sen-Etyendə bir nəfərin əli kəsilib, Muluzda bir nəfər gözünü itirib, Lansda 15 yaşlı yeniyetmənin əli amputasiya edilib, Tur şəhərində isə 16 yaşlı lisey şagirdi kor olub.
Mətndə Parisdə və onun yaxın ətrafında 550-dən çox şəxsin həbs edildiyi də bildirilir. Çağırışın müəllifləri, həmçinin polis zorakılığı nəticəsində Küçə Tibbi Yardımı (Street Medic) adlı qrupun üzvlərindən birinin həyatını itirdiyini qeyd ediblər.
Etirazçıların tələbləri
Çağırışı imzalayanlar bir sıra tələblər irəli sürüblər. Bu tələblərə nümayiş keçirmək, toplaşmaq və tətil etmək hüququna hörmətlə yanaşılması, polis zorakılığının pislənməsi, etirazçılara qarşı mühasirəni yarmaq üçün istifadə edilən qumbaraatan tipli vasitələrin tətbiqinin qadağan edilməsi, kütləvi həbslərə və yetkinlik yaşına çatmayan şəxslərin həbsdə saxlanılmasına son qoyulması, eləcə də Fransa Prezidenti Emmanuel Makronun istefası daxildir. Onlar, həmçinin təmsilçilik demokratiyasına son qoyulmasını tələb ediblər.
Çağırışda etiraz aksiyalarının qadağan edilməsi ilə fövqəladə vəziyyət rejimi arasında da əlaqə qurulub. Müəlliflər xatırladıblar ki, Fransada fövqəladə vəziyyət haqqında qanun 1955-ci il aprelin 3-də qəbul edilib və bu rejim Əlcəzair müharibəsi zamanı, 2005-ci ildə, daha sonra isə 2015–2017-ci illərdə tətbiq olunub.
Oktyabrın 17-də keçirilən etirazların tarixi
Oktyabrın 17-si şənbə günü Fransada yaşayış xərclərinin artmasına qarşı ümumölkə səviyyəsində səfərbərlik və etiraz günü olub. Etirazlar inflyasiya, yanacaq və enerji qiymətlərinin kəskin artması, əhalinin alıcılıq qabiliyyəti və ictimai xidmətlər kimi məsələləri əhatə edib. Həmin gün Sarı jiletlilər hərəkatının keçmiş üzvləri, lisey şagirdləri, xüsusilə Ümumi Əmək Konfederasiyası (CGT) olmaqla, həmkarlar ittifaqları, tələbələr, pensiyaçılar və müxtəlif baxışlara malik fəallar da daxil olmaqla, müxtəlif qruplar bir araya gəliblər.
Şagirdlərin etiraz hərəkatı da sentyabrın sonlarından etibarən təhsil şəraiti məsələsi ətrafında davam edir. Yürüşlərin bir çoxu toqquşma olmadan keçirilsə də, bu gün Fransanın bir sıra şəhərlərində, o cümlədən Paris, Marsel və Lionda zorakılıq, mağazaların talan edilməsi, qarşıdurmalar və ictimai binalara hücumlarla müşayiət olunub.
Rəyiniz